شناسایی و اولویت‌بندی سازه‌های بهبود کیفیت خدمات آموزشی دانشگاه‌های دولتی با استفاده از رویکرد تلفیقی ویکور فازی و مدل‌سازی ساختاری تفسیری (ISM) (مطالعه موردی: دانشگاه لرستان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشکده علوم اقتصادی و اداری دانشگاه لرستان

2 دانشجوی دکتری مدیریت، دانشکده مدیریت اقتصادی و اداری دانشگاه لرستان

10.22034/emes.2020.241881

چکیده

یکی از مهم‌ترین معیارهای برتری دانشگاه‌ها در نظام‌های ارزیابی و رتبه‌بندی، کیفیت آموزش‌های ارائه‌شده به‌وسیله آنان است. هدف از اجرای پژوهش حاضر، شناسایی سازه‌های بهبود کیفیت خدمات آموزشی و بررسی اولویت هر یک از معیارها بر کیفیت خدمات آموزشی دانشگاه لرستان است. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش پژوهش پیمایشی است. جامعه آماری این پژوهش همه اعضای هیئت ‌علمی دانشگاه لرستان به تعداد 321 نفر بوده که با استفاده از فرمول کوکران تعداد 175 نفر از آنان به‌صورت تصادفی به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. به‌منظور گردآوری داده‌ها از دو پرسشنامه برای رتبه‌بندی و سطح‌بندی سازه‌های مؤثر بر کیفیت خدمات آموزشی استفاده ‌شده است. در پژوهش حاضر با توجه به مطالعات انجام گرفته و ادبیات پژوهش، 30 عامل مؤثر بر بهبود کیفیت خدمات آموزشی شناسایی شدند. عوامل مؤثر بر بهبود کیفیت خدمات آموزشی با استفاده از تکنیک ویکور فازی، رتبه‌بندی و سپس مهم‌ترین عوامل با استفاده از روش مدل‌سازی ساختاری تفسیری (ISM) سطح‌بندی شدند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که سازه‌های «وضعیت دانشجو (مکان، زمان، استعداد فردی)، تأمین منابع مالی دوره‌های آموزشی و استفاده از مدرسان باتجربه» از اساسی‌ترین عوامل مؤثر بر بهبود کیفیت خدمات آموزشی هستند که باید در وهله اول بر آنها تأکید شود.

کلیدواژه‌ها


بازرگان، عباس (1395). استانداردهای آموزش عالی از آرمان تا واقعیت. نامهآموزشعالی، 8(30)، 11-22.
بهمئی، سمیه؛ عنایتی، ترانه (1396). ابعاد و مؤلفه‌های اثرگذار در کیفیت خدمات آموزش عالی از دیدگاه مشتریان داخلی و خارجی. فصلنامهرهیافتینودرمدیریتآموزشی، 8(3)، 125-101.
خطیبی، امین؛ سجادی، نصرالله و سیف پناهی، جبار (1390). مطالعه کیفیت خدمات آموزشی دانشکده تربیت ‌بدنی دانشگاه تهران از دیدگاه دانشجویان کارشناسی. مطالعاتمدیریتورزشی، 8(9)، 77.
زمانی، اصغر (1396). شناسایی، تحلیل و اولویت‌بندی عوامل مؤثر باکیفیت آموزش در آموزش عالی. فصلنامهنوآوریوارزش‌آفرینی،6(11)، 33-21.
گودرزی، سحر؛ جهانیان، رمضان؛ حقیقی، فهیمه‌السادات (1396). شناسایی و رتبه‌بندی مؤلفه‌های تأثیرگذار بر افزایش کیفیت خدمات آموزشی با منطق فازی. اولین کنفرانس ملی پژوهش‌های نوین ایران و جهان در روان‌شناسی و علوم تربیتی، حقوق و علوم اجتماعی.
Alfadhli, M. I., Boshnaf, K. A. A., Abdulsalam, S. S., & Elhaddad, N. R. (2019). Evaluation of the Quality of Educational Services at the University of Mohammed bin Ali Al-Sanussi (Libya). International Journal of Academic Research in Business & Social Sciences9(3), 1–15.
Alzamil, Z. (2014). Quality improvement of technical education in Saudi Arabia: self-evaluation perspective. Quality Assurance in Education22(2), 125-144.
Angell, R. J., Heffernan, T. W., & Megicks, P. (2008). Service quality in postgraduate education. Quality Assurance in Education16(3), 236-254.
Ayatollahi, J., Ahmadali, M., & Shahcheraghi, S. H. (2020). Evaluation of the quality of educational services of Yazd Shahid Sadoughi University of Medical Sciences from the perspective of medical interns. Chinese Journal of Medical Research, 3(1), 18-22.
Boon Chui, T., Ahmad, M. S. B., Ahmad Bassim, F. B., & Ahmad Zaimi, N. B. (2016). Evaluation of service quality of private higher education using service improvement matrix. Procedia- Social & Behavioral Sciences, 224(15), 132-140.
Cheong Cheng, Y., & Ming Tam, W. (1997). Multi-models of quality in education. Quality assurance in Education5(1), 22-31.
Doherty, G. D. (2008). On quality in education. Quality Assurance in Education, 16(3), 255-265.
Ebrahimi, M. S., & Imani, F. (2014). Evaluating customer satisfaction in Iranian agricultural cooperatives by use of SERVQUAL model. International Journal of Agriculture & Crop Sciences, 7(4), 202-206. Retrieved from http://ijagcs.com/wp-content/uploads/2014/04/202-206.
Fawad Latif, K., Latif, I., Sahibzada, U. F., & Mohsin, U. (2019). In search of quality: measuring Higher Education Service Quality (HiEduQual), Total Quality Management & Business Excellence, 30:7-8, 768-791, DOI: 10.1080/14783363.2017.1338133.
Han, X. (2012). Big moves to improve the quality of teacher education in China. On the Horizon20(4), 324-335.
Joseph, M., & Joseph, B. (1997). Service quality in education: a student perspective. Quality Assurance in education5(1), 15-21.
Liu, H. C., Liu, L. Liu, N., & Mao, L. X. (2012). Risk evaluation in failure mode and effects analysis with extended VIKOR method under fuzzy environment. Expert Systems with Applications39(17), 12926-12934.
Mitra Debnath, R., & Shankar, R. (2012). Improving service quality in technical education: use of interpretive structural modeling. Quality Assurance in Education20(4), 387-407.
Moosavi, A., Gilavand, A., & Gilavand, S. (2019). Evaluating the quality of educational services of nursing students of Dezful University of medical sciences in southwest of Iran according to SERVQUAL model. J Res Med Dent Sci, 7(1), 121-126.
Nojavan, M., Heidari, A., & Mohammaditabar, D. (2020). A fuzzy service quality based approach for performance evaluation of educational units. Socio-Economic Planning Sciences, https://doi.org/10.1016/j.seps.2020.100816.
O'Neill, M. A., & Palmer, A. (2004). Importance-performance analysis: a useful tool for directing continuous quality improvement in higher education. Quality Assurance in Education12(1), 39-52.
Osseo-Asare, A. E., Longbottom, D., & Chourides, P. (2007). Managerial leadership for total quality improvement in UK higher education. The TQM Magazine19(6), 541-560.
Roffe, I. M. (1998). Conceptual problems of continuous quality improvement and innovation in higher education. Quality Assurance in Education6(2), 74-82.
Sahney, S., Banwet, D., K. & Karunes, S. (2010). Quality framework in education through application of interpretive structural modeling: An administrative staff perspective in the Indian context. The TQM Journal22(1), 56-71.
Sahney, S., Banwet, D. K., & Karunes, S. (2003). Enhancing quality in education: application of quality function deployment-an industry perspective. Work Study52(6), 297-309.
Sanayei, A., Mousavi, S. F., & Yazdankhah, A. (2010). Group decision-making process for supplier selection with VIKOR under fuzzy environment. Expert Systems with Applications37(1), 24-30.
Senthilkumar, N., & Arulraj, A. (2011). SQM-HEI-determination of service quality measurement of higher education in India. Journal of Modelling in Management6(1), 60-78.
Sharabi, M. (2013). Managing and improving service quality in higher education. International Journal of Quality & Service Sciences5(3), 309-320.
Sultan, P., & Yin Wong, H. (2012). Service quality in a higher education context: An integrated model. Asia Pacific Journal of Marketing & Logistics24(5), 755-784.
Sultan, P., & Yin Wong, H. (2013). Antecedents and consequences of service quality in a higher education context: a qualitative research approach. Quality Assurance in Education21(1), 70-95.
Trivellas, P., & Dargenidou, D. (2009). Leadership and service quality in higher education: the case of the Technological Educational Institute of Larissa. International Journal of Quality & Service Sciences1(3), 294-310.
Ustunluoglu, E. (2017). Teaching quality matters in higher education: A case study from Turkey and Slovakia. Teachers & Teaching, 23(3), 367–382.
Yalcin, N., Bayrakdaroglu, A., & Kahraman, C. (2012). Application of fuzzy multi-criteria decision-making methods for financial performance evaluation of Turkish manufacturing industries. Expert Systems with Applications39(1), 350-364.
Yeo, R. K. (2008). Brewing service quality in higher education: Characteristics of ingredients that make up the recipe. Quality Assurance in Education16(3), 266-286.