بررسی دیدگاه مدیران، کارشناسان و دانشجویان نسبت به اجرای طرح بومی‌گزینی در پذیرش دانشجویان دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد

2 کارشناس ارشد مدیریت آموزشی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

این تحقیق با هدف بررسی دیدگاه مدیران، کارشناسان و دانشجویان نسبت به اجرای طرح بومی‌گزینی در پذیرش دانشجویان دانشگاه‌ها به روش توصیفی انجام شد. جامعه آماری شامل مدیران، کارشناسان ‌دانشگاه‌ها و دانشجویان دانشگاه فردوسی بود که 127 نفر مدیر به شیوه سرشماری، 170 نفر کارشناس به شیوه هدفمند و 715 نفر از دانشجویان بر اساس جدول مورگان به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای سنجش دیدگاه مدیران، کارشناسان و دانشجویان از پرسشنامه استفاده شد. پایایی پرسشنامه‌ها از طریق آلفای کرونباخ برای پرسشنامه مدیران 89/0 و پرسشنامه دانشجویان 80/0 به دست آمد. داده‌ها با آزمون‌های کای‌اسکوئر تک متغیره ()، یومن- ویت نی و کروسکال والیس مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد: از دیدگاه دانشجویان، مدیران و کارشناسان نسبت به موفقیت طرح بومی‌گزینی، در برخی ابعاد مثبت و در برخی منفی بوده است. دانشجویان نسبت به تحقق اهداف بومی‌گزینی در ابعاد عاطفی، اقتصادی و فرهنگی در مقایسه با بعد آموزشی توافق بیشتری داشته‌اند؛ ضمن آنکه، کارشناسان دانشگاه سیستان و بلوچستان، فردوسی مشهد و شیراز در مقایسه با کارشناسان دانشگاه‌های خوارزمی، صنعتی اصفهان و بوعلی‌سینای همدان رضایت کمتری از اجرای طرح داشته‌اند. 

کلیدواژه‌ها


-     اشرف نظری، علی و باقری، محمد (1390). آموزش عالی و همبستگی ملی در ایران (1368-1384)، فصلنامه مطالعات ملی، سال دوازدهم، ویژه­نامة شماره یک، صص: 1-28.

-     امیری، میثم و رحمانی، تیمور (1385). بررسی آثار سرمایه اجتماعی درون و برون گروهی بر رشد اقتصادی استانهای ایران، دو فصلنامه علمی پژوهشی جستارهای اقتصادی، سال سوم، شماره ششم، صص: 339-382.

-     اندیشمند، ویدا (1388). شناسایی مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی در دانشگاه‌ها به منظور ارائه مدلی جهت ارتقاء آن، فصلنامه رهبری و مدیریت آموزشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار، شماره 2، صص: 9-34.

-     بابادی عکاشه، زهرا؛ شریف، سید مصطفی و عبدالرسول جمشیدیان (1389). تأمین و گسترش فرصت‌ها و عدالت آموزشی در اموزش و پرورش استان اصفهان، فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، جلد 10، شماره 37، صص: 287-305.

-     بازرگان، عباس (1369). مراحل برنامه‌ریزی آموزش عالی و ارزیابی آن، دانش مدیریت، مجله دانشکده علوم اداری و مدیریت دانشگاه تهران، شماره 9-10، صص: 43-59.

-     پرند، کورش؛ یادگارزاده، غلامرضا و ابراهیم خدایی (1391). انتخاب رشته انتخاب آینده، راهنمای انتخاب رشته آزمون سراسری، تهران: سازمان سنجش آموزش کشور.

-     تاجبخش، کیان (1384). سرمایه اجتماعی، اعتماد، دموکراسی و توسعه. تهران: انتشارات شیرازه.

-   جوادی، محمد جعفر (1387). نابرابری‌های آموزشی و ابعاد جامعه شناختی آن، پژوهش در مسایل تعلیم و تربیت، (3)، صص: 14-31.

-     جلسه کارگروه همبستگی و هویت ملی، اردیبهشت‌ماه 1389، اصفهان.

-     دفترچه راهنمای شماره 2 کنکور، انتخاب رشته، 1388.

-     دهقانی، سعیده (1384). بررسی فرصت‌های آموزشی در استان فارس در برنامه دوم و سوم توسعه. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه اصفهان، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی.

-     رحمان سرشت، حسین (1380). اخلاق جزء نادیده گرفته شده سیاست‌های آموزش عالی، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، شماره 20، صص 126- 103.

-     روشن، احمدرضا (1387). نرخ پوشش تحصیلی آموزش عالی در کشورهای جهان. مجله رهیافت، شماره 43، صص 70-58.

-     سرمد، زهره؛ بازرگان، عباس و حجازی، الهه (1384). روش‌های تحقیق در علوم رفتاری، تهران: انتشارات آگاه.

-     صالحی عمران، ابراهیم؛ عالیشوندی، اقدس و بهروز کاوه‌ئی (1390). بررسی سیاست پذیرش دانشجوی بومی در دانشگاه‌های ایران، اولین همایش بین‌المللی مدیریت، آینده‌نگری، کارآفرینی و صنعت در آموزش عالی.

-     صالحی، ابراهیم و مهرعلیزاده، یدالله (1384). تغییرات بازار کار، توسعه، آموزش عالی و سرمایه اجتماعی، مجموعه مقالات همایش آموزش عالی و توسعه پایدار.

-     عبدالهی، محمد و موسوی، میرطاهر (1386). سرمایه اجتماعی در ایران، وضعیت، وضعیت موجود، دورنمای آینده امکان‌شناسی گذار، فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، سال ششم، شماره 25، صص: 195-233.

-     عبدوس، میترا (1381). بررسی عوامل مؤثر در فرصت های آموزشی نابرابر بین دختران و پسران، خلاصه مقالات مهندسی اصلاحات در آموزش و پرورش، تهران: پژوهشکده تعلیم و تربیت.

-     فراستخواه، مقصود (1387). بررسی چگونگی ارتقای کمی و کیفی دسترسی به آموزش عالی در ایران، مجله آموزش عالی ایران، سال اول، شماره 2، صص 124-90.

-     فکوهی، ناصر (1386). نقش زبان و هویت‌های قومی و محلی در توسعه نظام آموزش عالی، فصلنامه انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، شماره 9، صص 160-127.

-     فکوهی، ناصر (1388). طرح بومی‌گزینی آسیب‌های اجتماعی را افزایش می‌دهد، پایگاه انسان شناسی و فرهنگ، 27/8/1388، قابل دسترس در: www. anthropology. ir/node/711

-     فیضی، طاهره (1385). طراحی و تبییین مدل سرمایه اجتماعی دانشگاه پیام نور، رساله دکتری رشته مدیریت دولتی، دانشگاه علامه طباطبایی.

-     قانعی‌راد، محمد امین (1385). نقش تعاملات دانشجویان و اساتید در تکوین سرمایه اجتماعی دانشگاهی، مجله جامعه‌شناسی ایران، دوره هفتم، شماره 1، صص: 3-29.

-     گروه مشاوران یونسکو، (1374). فرایند برنامه‌ریزی آموزشی. ترجمه فریده مشایخ، تهران: مدرسه.

-     کریمی، علی (1390). تأملی درباره نسبت آموزش عالی و همبستگی اجتماعی، فصلنامه مطالعات ملی، سال دوازدهم، ویژه­نامه شماره 1، صص 104-77.

-     مسعودی، عصمت و جوادی، منوچهر (1382). تحلیل و دسترسی به فرصت‌های برابر در توسعه آموزش عالی دولتی کشور، مجله علوم انسانی، پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، شماره 27-28، صص: 73-95.

-     مصوبه شماره 213 دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی سال 1369.

-     مهرعلیزاده، یدالله؛ رجبی معماری، اسماعیل و الهام‌پور، حسین (1391). آسیب‌شناسی سیاست بومی‌گزینی (تحلیل محتوی سایت‌های اینترنتی و رسانه‌های عمومی کشور)، فصلنامه انجمن آموزش عالی ایران، سال چهارم، شماره چهارم، صص 158-119.

-     مهر محمدی، محمود و فراستخواه، مقصود (1381). بررسی راهکارهای افزایش دسترسی به آموزش عالی، فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، دوره هشتم، شماره 3، صص 96-79.

-     نوربخش، سید مرتضی و حائری، سید مجید (1390). مطالعه جامعه‌شناختی موفقیت در کنکور، نامه آموزش عالی، سال چهارم، شماره پانزدهم، صص 57-33.

 

-     Gumus, Murat (2007). The Effect of communication on Knowledge sharing in organization, Journal of knowledge management practice, vol. 8. No. 2.