برآورد و ارزیابی اقتصادی نرخ بازدهی تحصیلات در شهر تهران و مقایسۀ آن بین مردان و زنان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشگاه تهران

چکیده

هدف از پژوهش حاضر آن است که اولاً بازدهی داشتن آموزش برای افراد را بررسی کند و ثانیاً مشخص سازد که آیا در این رابطه تمایزی میان مردان و زنان وجود دارد یا خیر. یافته‌های سایر محققان غالباً به‌صورت برآورد نرخ بازدهی فارغ از دخالت دادن عامل جنسیت به دست آمده و این یکی از ضعف‌های عمده مطالعات پیشین قلمداد می‌شود. معادلۀ درآمد مینسر مبنای الگوی مورد استفاده در این تحقیق را تشکیل می‌دهد که با بهره‌گیری از نمونه‌ای شامل 1294 خانوار در شهر تهران برآورد شده است. نتایج حاصل از این مطالعه که به روش تحلیل رگرسیونی به دست آمده‌اند، نشان‌دهنده آن است که تحصیلات اثر مثبت و معناداری بر درآمد مردان و زنان دارد اما میزان بازدهی آن برای زنان در حدود 4 تا 5 درصد بیش از مردان است. تدقیق بیشتر در این ارتباط و با استفاده از آزمون علیت گرنجر نشان می‌دهد که برای زنان برعکس مردان، این عامل درآمد است که تغییرات تحصیلات را توضیح می‌دهد و بنابراین نمی‌توان آموزش را برای زنان به عنوان سرمایه‌گذاری قلمداد کرد.

کلیدواژه‌ها


افشاری، زهرا (1374). نرخ بازدهی تعلیم و تربیت در ایران. علوم انسانی، 13 و 14: 174-157.

افشاری، زهرا (1377). بررسی اثر تحصیلات عالی بر دریافتی‌های شاغلان (بخش خصوصی –دولتی) در ایران با استفاده از مدل مینسر. پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، 17: 78-59.

بیدرام، رسول (1381). Eviews همگام با اقتصادسنجی، تهران: انتشارات منشور بهره­وری.

سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران (1390). آمارنامه شهر تهران 1389: سالنامه آماری شهر تهران، تهران: انتشارات سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری تهران.

کمیجانی، اکبر و علمی، زهرا (1384). اثر سرمایۀ انسانی بر درآمد. اقتصاد کشاورزی و توسعه، 13 (52)، 91 – 111.

مهربانی، وحید (1394). تحلیل اقتصادی آموزش، تهران: انتشارات سمت.

 

Ashenfelter, O. & Krueger, A. (1994). Estimates of the economic return to schooling from a new sample of twins. The American Economic Review, 84 (5), 1157-1173.

Behrman, J. R. & Birdsall, N. (1983). The quality of schooling: quantity alone is misleading. The American Economic Review, 73 (5), 928-946.

Byron, R. P. & Takahashi, H. (1989). An analysis of the effect of schooling, experience and sex on earnings in the government and private sectors of urban java. Bulletin of Indonesian Economic Studies, 25 (1), 105-117.

Carnoy, M. (2010). Race earnings differentials. In: Economics of education, Edited by: Dominic J. Brewer and Patrick J. McEwan, Oxford, Academic Press, 109-118.

Eide, E. R. & Showalter, M. H. (2010). Human capital, in: Economics of Education, Edited by: Dominic J. Brewer and Patrick J. McEwan, Oxford, Academic Press, 27-32.

Hoffman, S. D. & Averett, S. L. (2010). Women and the economy: Family, work and Pay. Boston, Addison-Wesley.

Israel, G. D. (2009). Determining Sample Size. University of Florida, Department of Agricultural Education and Communication.

Knight, J. B. & Sabot, R. H. (1981). The returns to education: Increasing with experience or decreasing with expansion? Oxford Bulletin of Economics and Statistics,43 (1), 51-71.

Mincer, J. (1958). Investment in human capital and personal income distribution. Journal of Political Economy, 66 (4), 281-302.

Mincer, J. (1974). Age and Experience Profiles of Earnings. In: Schooling, Experience, and Earnings, Edited by: Jacob Mincer, New York: Columbia University Press, 64-82.

Patrinos, H. A. & Psacharopoulos, G. (2010). Returns to education in developing countries. In: Economics of education, Edited by: Dominic J. Brewer and Patrick J. McEwan, Oxford, Academic Press, 44-51.

Psacharopoulos, G. (1977). Schooling, Experience and earnings: The case of an LDC. Journal of Development Economics, 4, 39-48.

Psacharopoulos, G. & Layard, R. (1979). Human capital and earnings: British evidence and a critique. The Review of Economic Studies, 46 (3), 485-503.

Psacharopoulos, G. & Patrinos, H. A. (2004). Returns to investment in education: A further update. Education Economics, 12 (2), 111-134.

Romele, L. & Purgailis, M. (2013). Estimation of private and social rates of return to investments in education in Latvia. European Integration Studies, 7, 51-59.

Schuller, T.; Preston, J.; Hammond, C.; Brassett-Grundy, A. & Bynner, J. (2004). The benefits of learning, London and New York: Routledge Falmer.

Schultz, T. W. (1960), Capital formation by education. Journal of Political Economy, 68 (6), 571-583.

Scully, G. W. (1979). Mullahs, Muslims and Marital Sorting. Journal of Political Economy, 87 (5), 1139-1143.

Walsh, J. R. (1935). Capital concept applied to man. Quarterly Journal of Economics, 49 (2), 255-285.

Wolff, E. N. (2009). Poverty and income distribution. Oxford: Wiley-Blackwell.