ارزیابی درونی گروه آموزشی آمار دانشگاه علم و فرهنگ

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ‌ارشد رشته مدیریت و برنامه‌ریزی آموزش عالی دانشگاه علم و فرهنگ

2 عضو هیئت علمی سازمان سنجش آموزش کشور

چکیده

ارزیابی درونی به‌عنوان پدیده‌ای هدفمند دارای کارکردهای مثبت در زمینه اصلاح و بهبود کیفیت دانشگاهی، ضرورتی انکارناپذیر است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی درونی گروه آموزشی آمار دانشگاه علم و فرهنگ، به‌عنوان اولین دانشگاه غیرانتفاعی مجری به بیان اهداف، فرآیند و نتایج می‌پردازد. به این منظور هفت عامل (ساختار سازمانی، تشکیلات و مدیریت؛ هیئت علمی؛ دانشجویان؛ دوره‌های آموزشی مورد اجرا؛ فرآیند یاددهی‌ـ‌یادگیری؛ دانش‌آموختگان؛ امکانات و تجهیزات)، 22 ملاک و 60 نشانگر در نظر گرفته شد. جامعه آماری پژوهش شامل رئیس دانشکده، مدیران گروه (3 نفر)، هیئت علمی (4 نفر) و استادان (5 نفر)، دانشجویان (290 نفر شامل 263 نفر کارشناسی و 27 نفر کارشناسی ارشد)، دانش‌آموختگان (37 نفر) و مسئول کتابخانه است. اطلاعات مورد نیاز از دانشجویان کارشناسی پیوسته (رشته آمار سنجش آموزش و آمار و کاربردها) با استفاده از روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای و سایر افراد جامعه با استفاده از روش سرشماری کامل جمع‌آوری شده است. برای جمع‌آوری اطلاعات از پرسشنامه محقق‌ساخته، مصاحبه سازمان‌یافته و چک‌لیست استفاده شد. برای بررسی روایی محتوایی پرسشنامه از نظرات استادان راهنما و مشاور استفاده شد. آزمون آلفای کرونباخ، پایایی پرسشنامه‌های هیئت علمی، دانشجویان کارشناسی، دانشجویان کارشناسی ارشد و دانش‌آموختگان را به ترتیب 795/0، 919/0، 971/0 و 766/0 نشان داد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از روش آمار توصیفی و قضاوت درباره میزان کیفیت هر یک از عوامل از طیف سه سطحی مطلوبیت استفاده شد. به‌طور کلی از مجموع هفت عامل مورد بررسی، چهار عامل در سطح نسبتاً مطلوب و سه عامل در سطح نامطلوب قرار دارد. بر اساس نتایج ارزیابی، نقاط قوت و ضعف، شناسایی و پیشنهادهایی از قبیل جذب هیئت علمی باتجربه، توجه به پژوهش، امکانات و تجهیزات و ارزیابی برای بهبود کیفیت ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


اسحاقی، فاخته (1385). ارزیابی درونی کیفیت گروه مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی دانشگاه تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه تهران.

اسحاقی، فاخته؛ محمدی، رضا؛ صادقی‌مندی، فاطمه و زمانی‌فر، مریم (1390). بررسی عوامل مرتبط با اجرای مطلوب ارزیابی درونی در گروه‌های آموزشی دانشگاهی (مروری بر یک دهه تجربه گذشته در ایران). مجموعه مقالات پنجمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام دانشگاهی، تهران: دانشگاه تهران، پردیس دانشکده‌های فنی.

بازرگان،‌ عباس (1380). ارزشیابی آموزشی. تهران: انتشارات سمت.

بازرگان، عباس (1392).ارزشیابی آموزشی: مفاهیم، الگوها و فرآیند عملیاتی. تهران: انتشارات سمت.

بازرگان، عباس (1389).ارزیابی مستمر برای بهبود کیفیت دانشگاهی: نگاهی به یک دهه تجربه در نظام آموزش عالی ایران. مجموعه مقالات دومین همایش ارزیابی درونی برای ارتقای کیفیت دانشگاهی/به کوشش رضا محمدی. تهران: انتشارات سازمان سنجش آموزش کشور.

بازرگان، عباس (1376). کیفیت و ارزیابی آن در آموزش عالی: نگاهی به تجربه‌های ملی و بین‌المللی. فصلنامه رهیافت، 15، 60 – 71.

بازرگان، عباس؛ فتح‌آبادی، جلیل و عین‌الهی، بهرام (1379). رویکرد مناسب ارزیابی درونی برای ارتقای کیفیت گروه‌های آموزشی در دانشگاه‌های علوم پزشکی. مجله روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، 5 (2)، 1 -26.

بازرگان، عباس (1383). نگاهی به تجربه‌های بین‌المللی و ملی در ارزیابی درونی و برونی دانشگاه‌ها. مجموعه مقالات اولین همایش ارزیابی درونی برای ارتقای کیفیت دانشگاهی، تهران: دانشگاه تهران، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی.

بهرامی، آرش؛ یادگارزاده، غلامرضا و پرند، کوروش (1386). تعیین خط‌مشی‌ها و عوامل اثرگذار در ارزشیابی درونی گروه‌های آموزشی: رویکردی بر اساس پویایی سیستم. فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی. 13 (2)، 49 – 77.

پیشدادیان، معصومه (1390). ارزیابی درونی گروه آموزشی بهداشت محیط دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی لرستان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی درسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی.

توانگر روستا، مینا (1390). ارزیابی درونی باشگاه پژوهشگران جوان دانشگاه آزاد اسلامی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد سنجش و اندازه‌گیری، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی.

 جدید، زهرا (1386). شناسایی محدودیت‌های موجود در اجرای طرح ارزیابی درونی (مبتنی بر رویکرد سیستمی) از دیدگاه مجریان و اعضای هیئت علمی گروه‌های آموزشی مجری طرح در دانشگاه‌های تهران (85-1379). پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی.

حاتمی، جواد؛ محمدی، رضا و اسحاقی، فاخته (1390). چالش ساختارسازی برای نظارت و ارزشیابی کیفیت در آموزش عالی ایران. مجموعه مقالات پنجمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام دانشگاهی، تهران: دانشگاه تهران، پردیس دانشکده‌های فنی.

خرسندی یامچی، اکبر (1388). ارزیابی درونی گروه آموزشی الکترونیک دانشکده برق دانشگاه شهید بهشتی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی.

زین‌العابدینی شهیر، سعید (1393). ارزیابی درونی گروه آموزشی برق قدرت دانشکده برق و کامپیوتر دانشگاه تبریز. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه تبریز

شاهی، سکینه (1389). بررسی روند ارزیابی درونی در دانشگاه شهید چمران اهواز. مجموعه مقالات دومین همایش ارزیابی درونی برای ارتقای کیفیت دانشگاهی، تهران: دانشگاه تهران، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی.

شهودی خناچا، مریم (1390). ارزیابی درونی گروه آموزشی فیزیک دانشکده علوم پایه دانشگاه شهید بهشتی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت و برنامه‌ریزی آموزش عالی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی.

عیوضی، زهرا (1386). ارزیابی درونی گروه علوم کامپیوتر دانشکده علوم ریاضی دانشگاه شهید بهشتی تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی.

فرج‌الهی، مهران؛ حقیقی، فهیمه و ژاله‌پور، سوسن (1387). ارزیابی درونی عوامل کیفیت‌بخش به فعالیت‌های گروه علوم تربیتی دانشگاه پیام نور. نامه آموزش عالی، 1 (4)، 9 -31.

فرخ‌نژاد، خدانظر (1389). ارزیابی درونی ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای بهسازی و ارتقای گروه‌های آموزشی. مجموعه مقالات دومین همایش ارزیابی درونی برای ارتقای کیفیت دانشگاهی، تهران: دانشگاه تهران، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی.

قلیزاده اتانی، سیاوش (1391). ارزیابی درونی گروه آموزشی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره). پایان‌نامه کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی درسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه تربیت معلم تهران.

قورچیان، نادرقلی (1373). تحلیلی بر مکعب کیفیت در نظام آموزش عالی. فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، 2 (7 و 8)، 11 20.

کشاورز طارمی، حمید (1392). ارزیابی درونی گروه آموزشی حسابداری دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره) قزوین. پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت و برنامه‌ریزی آموزش عالی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه تربیت معلم تهران.

لولائی، محمدمهدی (1389). ارزیابی درونی گروه آموزشی زراعت دانشکده علوم زراعی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت و برنامه‌ریزی آموزش عالی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه تربیت معلم تهران.

محمدی، رضا (1381). ارزیابی درونی کیفیت گروه‌های آموزشی ریاضی (محض ـ کاربردی) دانشگاه صنعتی امیرکبیر. پایان‌نامه کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه تهران.

محمدی، رضا و اسلام‌زاده، غلامحسین (1389).ارزیابی درونی کیفیت گروه‌های آموزشی ریاضی محض و کاربردی دانشگاه صنعتی امیرکبیر: فرایند، نتایج، پیشنهادها. مجموعه مقالات دومین همایش ارزیابی درونی برای ارتقای کیفیت دانشگاهی/ به کوشش رضا محمدی، تهران: انتشارات سازمان سنجش آموزش کشور.

محمدی، رضا؛ فتح‌آبادی، جلیل؛ یادگارزاده، غلامرضا؛ میرزا محمدی، محمدحسن و پرند، کوروش (1391). ارزشیابی کیفیت در آموزش عالی: مفاهیم، اصول، روش‌ها، معیارها. تهران: انتشارات سازمان سنجش آموزش کشور.

مختاریان، فرانک و محمدی، رضا (1389). چالش‌های استقرار ساختار ارزیابی کیفیت در آموزش عالی ایران. نامه آموزش عالی. 3 (10)، 101 – 128.

مقدس‌نژاد، ندا (1388). ارزیابی درونی گروه آموزشی ریاضی دانشکده علوم ریاضی دانشگاه شهید بهشتی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید بهشتی.

موسوی، طوبی (1393). ارزیابی درونی گروه آموزشی باستان‌شناسی در دانشگاه محقق اردبیلی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد آموزش و پرورش و تحقیقات تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه محقق اردبیلی.

میرزایی، علیرضا؛ صادقی‌فر، جمیل؛ موسوی، میثم و خدایاری، رحیم (1392). ارزیابی درونی گروه‌های آموزشی منتخب دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایلام در سال 1387. ماهنامه دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان. 12 (1)، 71 – 78.

یمنی‌دوزی سرخابی، محمد (1372). تحلیل نظام آموزشی از دیدگاه توسعه. فصلنامه پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی. 1 (1)، 61-84.

 

Jarvis, D. (2014). Regulating higher education: Quality assurance and neo-liberal managerialism in higher education - A critical introduction. Policy and Society, (33), 155-166.

 Prisacariu, A. (2014). Approaches of quality assurance models on adult education provisions. Social and Behavioral Sciences, (142), 133-139.

 Ratiu, L.; Chirica, S. & Rus, C. (2014). Participatory evaluation: An intended catalyst to learning within university. Social and Behavioral Sciences, (142), 140-145.

Sahragard, R. & Mallahi, O. (2014). Relationship between Iranian EFL Learners' Language Learning Styles, Writing Proficiency and Self-assessment. Social and Behavioral Sciences, (98), 1611-1620.

 Sava, S.; Borca, C. & Danciu, L. (2014). Models of quality assurance in evaluation and validation of competencies, for an easier access to higher education. Social and Behavioral Sciences, (142), 176-182.