مدل مفهومی شایستگی‌های مورد انتظار از دانشجومعلمان در برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان بر اساس دیدگاه صاحب‌نظران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری برنامه ریزی درسی

2 مدرس پردیس فاطمه زهرا (س) دانشگاه فرهنگیان اصفهان

3 استاد گروه علوم تربیتی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه اصفهان

4 معاون آموزشی سازمان مرکزی دانشگاه فرهنگیان تهران

چکیده

 هدف پژوهش حاضر، تبیین دیدگاه­های صاحب‌نظران درباره شایستگی­های مورد انتظار از دانشجومعلمان در برنامه درسی دانشگاه فرهنگیان بود. بدین منظور، با استفاده از رویکرد کیفی و راهبرد داده‌بنیاد با 15 نفر از صاحب‌نظران حوزه برنامه درسی تربیت معلم که بر اساس نمونه‌گیری هدفمند از نوع موارد مطلوب شناسایی شدند، مصاحبه نیمه ساختاریافته به عمل آمد. روایی محتوایی سؤال‌های مصاحبه را متخصصان تأیید کردند. داده‌ها با نرم‌افزار تحلیل کیفی مکس‌ کیو دی آ نسخه 2007 طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌های پژوهش در قالب یک مدل مفهومی، چهار دسته اصلی شامل: شایستگی­­های دانش موضوعی، دانش تربیتی، دانش تربیتی موضوعی و دانش عمومی را نشان داد. همچنین یافته‌ها نشان داد یک معلم شایسته باید بر دانش تخصصی لازم و کافی به‌منظور راهبری و استقرار تحول در زمینه آموزش مسلط باشد. او باید معلمی خردورز باشد که توانایی جستجوگری و پژوهشگری در رفع و حل مسائل را داشته باشد و به‌مثابه کنشگر اجتماعی و مجتهد تربیتی در جریان تربیت فراگیران عمل ­کند.

کلیدواژه‌ها


باتمانی، فردین و ستاری، صدرالدین (1385). زیرساخت‌های لازم برای استقرار نظام شایسته‌سالاری در سازمان. مجموعه مقالات اولین همایش توسعه شایسته‌سالاری در سازمان­ها، تهران: شیوه.

خنیفر، حسین (1380). ارائه مدل کاربردی در مدیریت آموزش و پرورش کشور با الهام از آراء مدیریتی حضرت امام علی (ع). رساله دکتری مدیریت آموزشی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات.

رمضانی، رضا (1378). نظام شایسته‌سالاری در مدیریت کشور. تهران: سازمان امور اداری و استخدامی کشور، معاونت توسعه و منابع انسانی.

طراحی کلان (معماری) برنامه درسی تربیت معلم (برنامه درسی ملی تربیت معلم) (1393). دانشگاه فرهنگیان، برآمده از مباحث کمیسیون طراحی کلان برنامه درسی تربیت معلم. ویراست دهم 02/04/1393.

گال، مریدیت؛ بورگ، والتر و گال، جویس (1391). روش‌های تحقیق کمی و کیفی در علوم تربیتی و روانشناسی؛ ترجمه احمدرضا نصر اصفهانی و دیگران. تهران: سمت؛ دانشگاه شهید بهشتی.

موسی‌زاده، زهره و عدلی، مریم (1388). معیارهای انتخاب و انتصاب مدیران با رویکرد شایسته‌گزینی در نهج‌البلاغه. فصلنامه اندیشه مدیریت. 3 (1)، 130 – 132.

وزارت آموزش و پرورش (1390). سند تحول بنیادین آموزش و پرورش. تهران: وزارت آموزش و پرورش، شورای عالی انقلاب فرهنگی و شورای عالی آموزش و پرورش.

 

Anjossilva, E. M. V. (2010). Pedagogic competency of the Brazilian university professors; Available at: http://www.aare.edu.au/01pap /sil01089.htm

Darling-Hammond, L.; Holtzman, D.; Catlin, S. & Vasquez, J. (2005). Does teacher preparation matter? Evidence about teacher certification. Teach for America and teacher effectiveness; Education Policy Analysis Archive, 13 (2), 41-52.

Dest (2000). Teachers in 21 st century; Available at:  http://www.dest.gov.au/sectors/school_education/publications_resources /profiles/teachers_21st_century.htm

Goe, L. (2007). The link between teacher quality and students outcome: A research synthesi; National Comprehensive Center forTeacher Quality, Washington DC.

Gonczi, A. & Hager, P. (2010). The competency model. International encyclopedia of education, 8, 403-410.

González, K.; Padilla, J. E. & Rincón, D. A. (2011). Roles, functions and necessary competences for teachers’ assessment in blearning contexts. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 29, 149 – 157.

 Halloway, I. & Wheeler, S. (2009). Qualitative research in nursing and healthcare. Wiley-Blackwell.

Hanushek, E.; Kain, J.; Obrein, D. & Rivkin, S. (2005). The market for teacher quality; Cambridge: MA, National Bureau of Economic Research.

Kiffer, S. & Tchibozo, G. (2013). Developing the teaching competences of novice faculty members: A review of international literature. Policy Futures in Education, 11 (3), 277-289.

Mishra, P. & Koehler, M. J. (2006). Technological pedagogical content knowledge: A new framework for teacher knowledge. Teachers College Record, 108 (6), 1017-1054.

Mâţă, L. (2011). Experimental research regarding the development of methodological competences in beginning teachers. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 29, 1895 – 1904.

Ogienko, O. (2011). Model of professional teacher's competences formation: European dimension; Available at: www.htk.tlu.ee/tepe/wp-content

Qiuyan, T. & Qin, H. (2009). Analysis on the competency model of the lecturers in the application oriented university; Available at:www.seiofbluemountain.com

Ragan, L. C.; Bigatel, P. M. & Dillon, J. M. (2012). From research to practice: Towards an integrated and comprehensive faculty development program. Journal of Asynchronous Learning Networks. 16 (5), 71- 86.

Rauch, F. & Steiner, R (2013). Competences for education for sustainable development in teacher education. CEPS Journal, 3 (1), 9 – 24.

Roelofs, E. & Sanders, P. (2003). Beoordeling van docent competenties; Wolters-Noordhoff, 277-299.

 Schmidt, M. (2010). Development and validation of a competency model for pre‐service teachers; Paper Presented at the Second Meeting of the EARLISIG18 Educational Effectiveness, Leuven, 25‐27.

Shulman, L. S. (1986). Those who understand: Knowledge growth in teaching. Educational Researcher, 15 (2), 4-14.

Strauss, A.; Corbin, J. (1990). Basics of qualitative research: Grounded theory procedures and techniques. Newbury Park, CA: Sage.

Sugumar, V. (2009). Competency mapping of teachers in tertiary education: ANNA University.

The United States Agency for International Development (USAID). (2006). First principles: designing effective education programs for in-service teacher professional development. Retrieved from http://www.equip123.net.

Wangyi, Dai. (2006). The structure dimensions of the competency of the college teachers; Exploration of the Higher Education, 4, 89-92.

Zhang, Yiyuan (2006). Researches on the competency of the teachers in the higher vocational colleges; China Market, 9, 66-68.