بررسی کیفیت تدریس اعضای هیئت علمی از دیدگاه دانشجویان (مورد مطالعه: دانشگاه‌های فرهنگیان شمال خوزستان)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان شیخ مرتضی انصاری دزفول

2 دانشیار دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه شهید چمران اهواز

چکیده

این پژوهش به‌منظور ارزیابی کیفیت تدریس اعضای هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان استان خوزستان بر مبنای دو مؤلفه طراحی برنامه تدریس و رفتار حرفه‌ای و هشت تکنیک به کار رفته در مقیاس مای‌کورس انجام گرفته است. در این پژوهش، روش توصیفی از نوع پیمایشی و جامعه آماری شامل 1500 نفر از دانشجویان و 17 عضو هیئت علمی بود. نمونه آماری شامل 306 نفر از دانشجویان و 17 نفر از استادان دانشگاه‌های فرهنگیان شمال خوزستان (شیخ مرتضی انصاری دزفول، حضرت خدیجه کبری (س) دزفول و حضرت امام رضا (ع) اندیمشک) بود که به روش نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک انتخاب شدند. از دیدگاه همه دانشجویان، کیفیت طراحی تدریس استادان به‌طور معنی‌داری در حد متوسط و کیفیت اجرای تکنیک‌های مربوط به رفتار حرفه‌ای استادان به‌طور معنی‌داری بسیار خوب بوده است. وضعیت متفاوت رشته‌‎ها و موضوعات درسی، اقتضا می‌کند تا مدرسان دانشگاه فرهنگیان از روش‌های مختلف تدریس استفاده کنند.

کلیدواژه‌ها


ادیب حاج‌باقری، محسن؛ ‌موسوی، معصومه‌سادات؛ لطفی، محمدسجاد و امین‌الرعایی یمینی، عفت (1392). ارزیابیکیفیتطرحدرساعضایهیئتعلمیدانشکده‌هایپرستاری-ماماییمنتخبایران. فصلنامه مرکز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشکی، 4 (1)، 25 – 33.

امیدی، رقیه و دیگران (1392). بررسی مقایسه‌ای اجرای طرح درس توسط اساتید در دانشگاه‌های شیراز و علوم پزشکی شیراز. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی ایلام، 21 (4)، 107 - 113.

بازرگان، عباس (1382). ظرفیت‌سازی برای ارزیابی و ارتقای کیفیت نظام آموزش عالی: تجربه‌های بین‌المللی و ضرورت‌های ملی در ایجاد ساختار مناسب. مجلس و راهبرد، 41، 141 – 158.

بازرگان، عباس (1375). کاربرد ارزیابی آموزشی در بهبود کیفیت آموزش عالی با تأکید بر آموزش پزشکی. تهران: دبیرخانه نظارت، ارزشیابی و گسترش دانشگاه‌های علوم پزشکی، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی.

بازرگان،عباس و عامری،رضا (1389). نگاهیدیگربهساختارسازمانیمناسب برایارزیابیکیفیتدرسطوحدانشگاهیونظامآموزشعالیکشور.مجموعهمقالاتچهارمینهمایشسالانهارزیابیدرونیکیفیتدرنظامدانشگاهی،تهران: مرکزارزیابیکیفیتدانشگاهتهران، ص 151.

پورجاوید، سهیلا و علی‌بیگی، امیرحسین (1391). اثربخشی تدریس اعضای هیئت علمی: مطالعه پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی. نامه آموزش عالی، 5 (20)، 61 - 80.

ترک‌زاده، جعفر؛ مرزوقی، رحمت‌الله؛ محمدی، مهدی و محترم، معصومه (1393). عوامل مؤثر بر ارزشیابی از اساتید از دیدگاه دانشجویان. مطالعات اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی، 4 (7)، 139 - 164.

جوادی، علی و عرب بافرانی، محمدرضا (1393). آسیب‌شناسی روش‌های ارزیابی کیفیت تدریس اساتید از طریق دانشجویان با رویکرد بومی. اولین کنفرانس ملی ارزیابی کیفیت در نظام‌های دانشگاهی، تهران، دانشگاه صنعتی شریف، مقاله 1142.

حسینی آهنگری، سید عابدین؛ پروین، سمیه؛ جمشیدی، فاطمه و فتحی خانقاه، رؤیا (1393). ارزیابی کیفیت طرح درس اساتید دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور. فصلنامه مرکز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشکی، 5 (4)، 307 – 313.

 حکم‌آبادی، رجبعلی و صادقی، احمد (1395). ارزیابی محتوای آموزشی طرح درس اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی. فصلنامه توسعه آموزش جندی‌شاپور، 7 (2)، 180 – 186.

دلشاد تهرانی، مصطفی (1378). سیری در تربیت اسلامی. تهران: ذکر.

رحال‌زاده، رضا (1387). روش‌های برتر تدریس با تأکید بر انواع طراحی آموزشی. تهران: واحد انتشارات جهاد دانشگاهی تربیت معلم.

   زابلی، روح‌الله؛ مالمون، زینب و حسنی، مهدی (1393). ارتباط بین عوامل مؤثر بر کیفیت تدریس اساتید: مدل‌یابی معادلات ساختاری. دوماهنامه راهبردهای آموزش در علوم پزشکی، ۷ (۵)، ۳۱۵-۳۲۱.

URL: http://edcbmj.ir/article-669-1-fa.html

زارع بیدکی، مجید؛ رجب‌پور صنعتی، علی؛ هاشمیان، سید سپهر؛ رجایی قناد، فاطمه و نجفی سمنانی، محمد (1393). بررسی نظرات دانشجویان در مورد ویژگی‌های آموزشی اساتید دانشگاه علوم پزشکی بیرجند. مجله مرکز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشکی یزد، 9 (2)، 19.

زندی،بهمن وخسروی،فروغ(1392). بررسیوضعیتموجودومطلوببرنامه درسیکارشناسیارشدرشتهتکنولوژیآموزشیازدیدگاهدانشجویان.نامه آموزشعالی،6 (21)، 10 – 18.

سلیمی، جمال و رمضانی، قباد (1393). شناسایی مؤلفه‌های تدریس اثربخش و ارزیابی وضعیت تدریس (مطالعه موردی دانشگاه علمی کاربردی استان کردستان). مطالعات اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی، 4 (8)، 33 - 61.

شریف‌زاده، محمد و تقی‌زاده، رضا (1394). تـدریس اثـربخش در دانشـگاه و میزان تحقق آن در دانشگاه اهواز. دانشکده علوم انسانی.

شکورنیا، عبدالحسین؛ الهام‌پور، حسین؛ مظفری، علیرضا و دشت بزرگی، بهمن (1387). روند نتایج ارزشیابی اساتید دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز در یک دوره ده‌ساله. مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 7 (2)، 35-46.

 شعبانی ورکی، بختیار و حسین‌قلی‌زاده جوزان، رضوان (1385). بررسی کیفیت تدریس در دانشگاه. پژوهش و برنامه‌ریزی در آموزش عالی، 10 (2)، 22 -26.

فرمهینی فراهانی، محسن و ضیائیان علیپور، فاطمه (1391). کیفیت تدریس اعضای هیئت علمی بر اساس مقیاس مای‌کورس از دیدگاه دانشجویان. دوماهنامه راهبردهای آموزش در علوم پزشکی، 5 (3)، 157 - 161.

قربانی، راهب؛ حاجی‌آقاجانی، سعید؛ حیدری‌فر، معصومه؛ انداده، فاطمه و شمس‌آبادی، مرضیه (1387). بررسی دیدگاه دانشجویان دانشکده پرستاری و پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی سمنان در خصوص ویژگی‌های یک استاد خوب دانشگاهی. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی سمنان، 10 (2)، 77 – 83.

کمره‌ای، احمد (1394). کیفیت تدریس اساتید از دیدگاه دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی کرمان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم انسانی.

گشمرد، رقیه؛ معتمد، نیلوفر و واحدپرست، حکیمه (1390). دیدگاه‌های اساتید و دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی بوشهر در مورد ویژگی‌های یک استاد خوب. مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 11 (1)، 48 – 57.

لسانی، مهدی و محمدی، وجیهه (1391). بررسی روند کیفیت تدریس اعضای هیئت علمی دانشکده ریاضی و کامپیوتر دانشگاه شهیدباهنر کرمان. پنجمین همایش ارزیابی کیفیت در نظام دانشگاهی، پردیس دانشکده‌های فنی، اردیبهشت 13، دانشگاه تهران، ص 24 – 35.

محمودی صاحبی، موسی؛ نصری، صادق و قلی‌نیا قلزم، حمید (1392). شناساییمعیارهایارزیابیعملکردتدریساستادانباتأکیدبر آموزشمهندسی. فناوری آموزش، 7 (4)، 34.

موسوی، پروانه؛ حیاتی، فرخنده؛ نجار، شهناز؛ اورنگ، زیبا و افشاری، پورانداخت (1390). بررسی دیدگاه دانشجویان مامایی دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز در مورد عملکرد آموزشی اساتید. فصلنامه توسعه آموزش جندی‌شاپور، 6 (13)، 165-175.

نوبخت، ملیحه و رودباری، مسعود (1390). ارزیابی دانشجویان از کیفیت تدریس در دانشگاه علوم پزشکی تهران. طب و تزکیه، 21 (1)، 22 – 26.

یمنی‌دوزی سرخابی، محمد و بهادری حصاری، مریم (1385). مقایسه برخی عوامل مؤثر بر کیفیت آموزش دوره‌های کارشناسی ارشد در دانشگاه‌های شهید بهشتی و صنعتی شریف. آموزش عالی ایران، 1 (1)، 57 – 80.

 

Abrami, P. C.; d'Apollonia, S.; & Cohen, P. A. (1990). Validity of student ratings of instruction: What we know and what we do not. Journal of Educational Psychology, 82 (2), 219-231.

Benjamin Chan, Y.; & Syuhaily, O. (2011). A Case Study of Student Evaluation of Teaching in University. Canadian Center of Science and Education, 4 (1), 44-50.

Bowen, B. D. (2013). Measuring teacher effectiveness when comparing alternatively and traditionally Licensed high school technology education teachers in North Carolina. Journal of Technology Education, 25 (1), 80-98.

Centra, J. A. (1993). Reflective faculty evaluation. San Francisco: Jossey-Bass.

Croom, D. B. (2003). Teacher burnout in agricultural education. Journal of Agricultural Education, 44 (2), 12-26.

Devlin, M.; & Samarawickrema, G. (2010). The criteria of effective teaching in a changing higher education context. Journal of Higher Education Research & Development, 29 (2), 111-124.

Lim D. (2015). Quality assurance in higher education: A study of developing countries. England: Ashgate.

 Lovat, T. J.; & Toomey, R. (Eds) (2007). Values education and quality teaching: the double helixeffect. Sydney, David Barlow Publishing, 367-371.

Marsh, H. W. (1987). Students' evaluations of University teaching: Research findings, methodological issues, and directions for future research. International Journal of Educational Research, 11 (3), 253-388.

Marsh, H. W.; Muthen, B.; Asparouhow, T.; Ludtke, O.; Robitzsch, A.; Morin, A.; & Trautwein, U. (2009). Exploratory structural equation modeling, Integ rating CFA and EFA; Application to student. Evaluations of University Teaching Structural Equation Modeling, 16, 439-476

 

Newmann, F. M. (1991). Linking restructuring to authentic student achievement. Phi Delta Kappan, 72 (6), 458–461.

Sutkin, G.; Wagner, E.; Harris, I.; & Schiffer, R. (2008). What makes a good clinical teacher in medicine? A review of the literature, 83, 452-466.

Susan A.; & Silberg, Nancy T. (1987). Student evalutions of college professors. Journal of Educational Psychology, 79 (3), 308-314.

Yohui, An (2014). Assessment of teaching quality from the perspective of students. Journal of Teacher Education, 61 (12).